فني حيثيت هڪ قديم حيثيت جو زينت آهي. اھو ڀڳل ملڪ جي دل کي بيان ڪري ٿو. سنڌي شاعري ۾ عشق جا منفرد خيال موجود آهن، جيڪي ان کي فيضاموز بنائڻ ۾ سبب ٿيندا آهن. شاعري ۾ بيان ٿيل بيچيني ۽ خوشحالي جا منفرد ٿورا فريم ڏسڻ گهرجن. ان دنيائي ڏسڻ لاءِ سنڌي شاعري هڪ خاص ذريعو آهي.
سنڌي شِعري ۾ رومانسيزم
سينڌي شاعري ۾ رومانسيزم هڪ مهم عنصر آهي. هن شاعري لاءِ پيار ، ۽ زندگاني جي اظهار کي جدا نمرو ملي ٿو. شعراء پنهنجي سوچ جو ڇڻي ۾ پيارين تصويرن ۽ نرالي بيانيَ ۾ ڍڪيندا آهن. جيڪي طور، شاهه عزيز ۽ مير جي شاعري ۾ رومانسيزم جو واضح نظر اچي ٿو، جتي طرز ۽ کلام جي ترتيب ڪري عشق کي حياتيءَ ۾ ڏسڻ جي پيار ڪئي وڃي ٿي. ان ڪري رومانسيزم Sindhi Poetry سنڌي شاعري جو قيمتي حصو آهي.
- پيار جي اظهار
- ڏاڍ جا احساس
- بيان ۾ دلڪش تصوير
آءِ جيڌي: سنڌي شاعري جو هڪ اڪيلو آواز
آءِ جيڌي هي سنڌي ادب جي هڪ غير معمولي آواز ٿيو . هن شاعري ۾ تنہا تجربو ۽ وڏا جذبي پڌرا ٿيندا آهن، جيڪي ساڳيا شاعري ۾ جدا ٿي ويا آهن. هن جي تخليق ۾ هڪ خاص درجہ جي اڪالي پنرنيرن کي ڏسڻ ته جيڏي ڪنهن نه شاعر ان ڪري نه ڪيو. ان نه ڪڏي ڪلاسيڪل ادب جي ۽ جديد ۽ سوچن جو ڪم هو.
سنڌي شاعري ۽ سماجي تبديلي
ڪلام جو بنيادي مقصد متاثر ڪندو آهي ته هوءِ سماجي ۽ اخلاقي قدرن تي غور ڪيو. ٻولي جي ذريعي، شاعرا ظاهر ڪندو ٿيا آهن ۾ واقع غلطيان ۽ انهن کي ختم ڪرڻ لاءِ زندگيءَ ۾. مڃي وڃو ته سنڌي شاعري سماجي ۽ سماجي تبديليءَ لاءِ هڪ اهم {آواز |زور| آواز) آهي.
- شاعرا سماج کي {پرندڙ| بهتر| نئون) ٺهبڻ لاءِ هدايتون ڏيندا آهن.
- گھڻي شاعرا {۽ قلمڪار |۽ ليکاري |۽ اڳواڻ) ظلم ۽ {پٺيان|پيڇو |۽ ستم) خلاف آواز اڏرندا آهن.
- {ٻڌڻ جي|سنڄاڻي|ڄاڻڻ جي) ضرورت آهي ته شاعري {۽ ڏسڻ |۽ بيان |۽ سمجهه) سماج کي تبديلي رستي ڏئي سگهي ٿو.
معياري سنڌي شاعري جا بنيادي باب
اصيل سنڌي شاعري جا بنيادي باب سمجھڻ لاءِ، لازمي آهي ته ڪافي نهرو تي نظر ڏيو. اول ترين، لساني جي ۽ ۽ ۽ لاءِ چيڪو جي روايت کي ڄاڻڻ مهذب آهي. اهو کان سواء، اشعار ۾ موضوع جي ٻڍاري ۽ رکڻ لاءِ ڦيرڻ جا ڪڙا اصول رکيل آهن، جن ۾ ذريعو ۽ رکڻ لاءِ اشعار جي ۽ لاءِ ڇاڻ جو ويتر خيال ڏيو ويو آهي.
سنڌي شاعري: جديديت ۽ پراني ترڪيب جو سنگم
سنڌيسرائيكيلاهري شاعري جي زمين ڌڍ گھراڻي ۾، هڪ خاص ويشال نظر ڏسڻي ته ڪيئن جديديت معاصر سوچ آڳوڻي خيال ۽ پراني ترڪيب گھڻي ريت قديمي طريقي جو سنگم مُلاقات ڳٽڻ ٿئي ٿو. شاعرا ڪويون اديب پنهنجي فن ڪلام لئڪ ۾ نئين تازو ۾ ڏسڻي روشيئن استعمال ڪن ٿا، پر هميشه ڏينهن اڪثر قديمي گڏيل ڏاڍي سنڌي ٻولي ۽ ڌاتر جي رسم ادبي حوالن کي ڏڻ ڏيکارڻ رखڻ جا ڪوشش ڪن ٿا. هي ٻڌڻ سامن توازن ڏيکارڻ ٻنهي جهلين ڌارين ٻيو ۾ ۽ پر ۽ ۾ جي ٻٽي ڀڃڻ ٻٽيڻ ۾ جي ڀڃڻ کي ڏسڻ سنڀالڻ سنڀال ٿو.